Wil je eens wat weten ? Kindveilige verpakking, een nuttige sta-in-de-weg om accidentele vergiftiging van jonge kinderen te voorkomen
Wanneer hij moest vaststellen dat een intensieve communicatie met het grote publiek er niet in slaagde om de incidentie van kindervergiftigingen te verlagen, richtte Dr. Breault zich op preventie en bescherming door de ontwikkeling van een eerste kindveilige container te stimuleren. In 1957 werd Dr. Breault hoofd van de pediatrische dienst en directeur van het nieuwe Poison Control Centrum van het Hotel Dieu Hospitaal in Windsor, waar hij elke dag geconfronteerd werd met gevallen van kinderen die waren vergiftigd met geneesmiddelen of gevaarlijke verbruiksgoederen, zoals chemicaliën voor het huishouden. Elk jaar waren er zo’n 1000 gevallen en minsten 1 dode ten gevolge van dergelijke vergiftigingen, maar niemand had ooit getracht iets aan de verslechterende situatie te doen.
Dr. Breault richtte de Ontario Association for the Control of Accidental Poisoning op en hij smeedde een alliantie van lokale artsen en apothekers om kindveilige containers te ontwerpen. Een eerste succesvol systeem, gekend als de Palm N Turn, werd ontworpen en toegepast in de Windsorregio in 1967. De regering van Ontario maakte kindveilige containers verplicht in 1974.
In zijn World Report on Child Injury Prevention [WHO 2008] zei de Wereldgezondheidsorganisatie "Kindveilige verpakking is een van de best gedocumenteerde successen bij het voorkomen van ongewilde vergiftiging van kinderen ". Allicht bestaat de volstrekte veiligheid niet, maar een kindveilige verpakking kan een groot verschil betekenen voor de productveiligheid. Kindveilige sluitingen worden ontworpen om de tijd, die een jonger kind nodig heeft om het geneesmiddel of de chemische stof te grijpen, te verhogen. Er zijn twee types van kindveilige sluitingen; de hersluitbare en niet-hersluitbare. Maar niet alle hersluitbare verpakkingen zijn kindveilig. Men kent de gewone hersluitbare doppen, zoals die van de flessen frisdrank, en de kindveilige doppen zoals de Palm N Turn. Niet-hersluitbare sluitingen zijn verpakkingen zoals aluminiumfolie (strip packaging) of ondoorzichtige en heldere gelaagde plastic (blister verpakkingen) meestal met één enkel tablet van een geneesmiddel of een afwasmiddel.
Geneesmiddelen, detergenten, zuren, loog, brandstof en tuinartikelen zijn alledaagse producten uit het huishouden; maar zij kunnen de gezondheid van kinderen ernstig schaden. En zelfs wanneer de meeste van deze stoffen niet heel erg toxisch zijn, toch moeten ze buiten het bereik van kinderen bewaard worden. Wanneer kinderen in contact komen met deze chemicaliën, dan kan dat desastreuze gevolgen hebben voor de kinderen en voor hun ouders.
Kindveilige verpakkingen werden ontwikkeld om ervoor te zorgen dat de kinderen niet in contact komen met hun giftige inhoud. Ze zullen nochtans nooit 100 % veilig zijn omdat volwassenen ze nog altijd gemakkelijk en snel moeten kunnen openen. Het is niet de bedoeling om ouders en andere volwassenen te bevrijden van hun verantwoordelijkheid voor kleine kinderen! In tegendeel, kindveilige verpakkingen zijn het ultieme veiligheidsmiddel waar ouders kunnen op rekenen wanneer alle andere veiligheidsmaatregelen te kort schieten. Als een laatste beveiliging hebben innovatieve en goed ontworpen kindveilige verpakkingen ongetwijfeld reeds heel wat jonge levens gered en ze zullen dat zeker blijven doen.
Een kindveilige verpakking, haar naam waardig, is door de grootouders heel gemakkelijk te openen en door de kleinkinderen heel moeilijk. Ofschoon de toegang tot de inhoud verhinderen de eerst zorg is, helpt het allemaal niet wanneer oudere gebruikers, die de primaire markt voor veel farmaceutische producten vertegenwoordigen, vrijwel dezelfde problemen hebben. Hoewel dit een belangrijke tweedeling was gedurende tientallen jaren, suggereert recent onderzoek dat de demografische veranderingen het vandaag steeds belangrijker maken. In heel wat ontwikkelde landen maken de ouderen een steeds maar toenemend deel van de bevolking uit. En dit gaat gepaard met het feit dat gezondheidszorg in toenemende mate van het ziekenhuis naar thuis wordt verplaatst. Daar komt nog bij dat grootouders een steeds grotere rol gaan spelen in de opvoeding van de kinderen (kinderen verblijven vaak bij de grootouders). Dit is trouwens de reden waarom zo veel nieuwe kindveilige verpakkingsconcepten eerder belang hechten aan complexere openingsmechanismen dan aan de beveiliging van de dop door brute kracht.
Historisch gezien was de USA het eerste land met gestandaardiseerde testprocedures. De vereiste was dat 200 kinderen niet in staat mochten zijn om een gegeven pak te openen, terwijl hetzelfde pak door een panel van 100 volwassenen wel degelijk kon geopened en weer gesloten worden. Vandaag zijn gestandaardiseerde testprocedures, die op hetzelfde principe steunen, aangenomen door veel andere landen.
Over de hele wereld bestaan er verschillende verpakkingen die zijn erkend als kindveilig. Er zijn ook aanwijzingen dat het aantal ongevallen, waarbij kinderen gevaarlijke producten inslikken, is gedaald sedert de invoering van de testen. Het is evenwel redelijk moeilijk in te schatten in welke mate dit te wijten is aan de kindveilige verpakkingen, maar het leidt geen twijfel dat ze hiertoe bijdragen.
De Europese verordening 1272/2008 betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels – ook de CLP verordening genoemd – is de wettelijke basis voor kindveilige verpakkingen. Belangrijke standaarden voor kindveilige verpakkingen zijn ISO 8317, EN 14375, EN 862 en US 16 CFR § 1700.20. Deze testprocedures zijn nodig om tegemoet te komen aan de testvereisten voor kinderen evenals aan de toepasselijke testen voor volwassenen.
ISO 8317 is de internationale standaard voor hersluitbare kindveilige verpakkingen. Het is van toepassing voor farmaceutische en voor technische en chemische producten. Deze standaard omvat twee testprocedures. Eerst is er de test met ongeveer 200 kinderen van 42 tot 51 maanden oud, de kinderen mogen de verpakkingen, die met een gevaarloos alternatief gevuld zijn, niet open krijgen. Daar komt bij dat een groep mensen van tussen de 50 en de 70 de verpakking probleemloos moet kunnen openen en terug sluiten. De eerste test duurt 10 minuten. De verpakking is kindveilig wanneer minder dan 15 % van de kinderen er binnen de 5 minuten in slaagt de verpakking te openen en minder dan 20 % van de kinderen de verpakking kan openen tijdens de hele duur van 10 minuten. Wat de tweede test betreft wordt er aangenomen dat de verpakking geschikt is wanneer tenminste 90 % van de volwassenen de verpakking correct kan openen en weer sluiten.
EN 14375 is de Europese standaard voor niet-hersluitbare kindveilige verpakkingen voor farmaceutische producten. Hij verving DIN 55559, die niet meer van toepassing is, en is specifiek relevant voor blisterverpakkingen of voor stick packs en granulaatzakken. Zoals voor ISO 8317 zijn er twee testen noodzakelijk waarbij wordt bewezen dat een welbepaald percentage van de kinderen tussen 42 en 51 maanden de verpakkingen niet kunnen openen en dat mensen van 50 tot 70 dat wel kunnen.
EN 862 is de internationale standaard voor niet-hersluitbare kindveilige verpakkingen voor niet-farmaceutische producten. Er bestaan verschillende types van niet-hersluitbare kindveilige verpakkingen zoals de verpakkingen waarvan de inhoud in één toepassing wordt opgebruikt (één dosis, één eenheid), hervulbare verpakkingen, verzegelde zakken, flowpacks en verpakkingen die zijn opgebouwd uit een aantal samengevoegde enkelvoudige verpakkingen voor eenmalig gebruik (b.v. blisterpacks). Zoals voor de testprocedures van ISO 8317, trachten kinderen van 42 tot 51 maanden de verpakking te openen gedurende 5 à 10 minuten en de evaluatie gebeurt zoals voor ISO 8317. Proeven met senioren tussen 50 en 70 zijn optioneel.
Het Belgisch Verpakkingsinstituut is ISO 17025 geaccrediteerd om certificaten van kindveiligheid te overhandigen. Het heeft een jarenlange expertise opgebouwd op dit gebied, geen enkele andere Belgische organisatie heeft deze accreditatie. Voor gedetailleerde practische informatie en procedures kan men zich wenden tot Didier Wittebolle (D.Wittebolle@ibebvi.be), die het departement Kindveilige Verpakking leidt.
Daarenboven is het Belgische Verpakkingsinstituut een actief lid van de werkgroepen CEN/TC261/SC5/WG27 en ISO/TC122/SC3/WG3. Het heeft een betekenisvolle bijdrage geleverd aan de ontwikkeling en rapportering van mechanische testmethoden voor hersluitbare kindveilige verpakkingen (EN ISO 13127). Enkele maanden geleden werd deze norm officieel erkend.
Daar komt ook nog bij dat het Belgisch Verpakkingsinstituut de herziening van ISO 8317 steunt. Dit zal resulteren in de op handen zijnde publicatie van een nieuwe versie.
Didier Wittebolle van het Belgisch Verpakkingsinstituut verstrekt ondersteuning en advies betreffende kindveilige verpakkingen voor de Europese en voor de Amerikaanse markt. Aarzel niet hem uw vragen en bemerkingen over te maken. Gezamenlijke inspanningen creëren win-win situaties.
References
WHO [2008]. World Report on Child Injury Prevention
|